Glaucoom

Glaucoom is een chronische oogaandoening die schade veroorzaakt aan de oogzenuw. Het wordt in de volksmond ook wel ‘groene staar’ genoemd. De schade aan de oogzenuw ontstaat door een te hoge oogdruk. In het oog wordt vocht (kamervocht) aangemaakt voor de voeding van het hoornvlies en de lens. Dit kamervocht verlaat je oog ongemerkt via een afvoersysteem dat op de grens ligt van het oogwit en het gekleurde deel van je oog, de iris (regenboogvlies). Als deze afvoer minder goed werkt, kan het kamervocht moeilijker weg en neemt de druk binnen je oog toe. Kamervocht is iets anders dan traanvocht dat aan de buitenkant van je oog zit.

De exacte oorzaak van glaucoom is niet bekend, maar er zijn factoren die de kans op glaucoom vergroten:

• Oogdruk: Hoe hoger de oogdruk, hoe groter de kans op beschadiging van de oogzenuw. Normale oogdruk ligt tussen 10 en 21 mmHg.
• Familiegeschiedenis: Als glaucoom in je familie voorkomt, is de kans op glaucoom bijna 10 keer hoger.
• Leeftijd: Hoe ouder je bent, hoe groter de kans op glaucoom.
• Afwijkingen van bloedvaten in of bij het oog.
• Sterke bijziendheid of verziendheid.
• Afkomst: Donkere mensen hebben vaker glaucoom.

Glaucoom is vaak sluipend en veroorzaakt in het begin meestal geen duidelijke symptomen. Mensen merken vaak pas iets als het gezichtsvermogen al is aangetast. Daarom is regelmatige oogcontrole belangrijk, vooral als je risicofactoren hebt, zoals een familiegeschiedenis van glaucoom of diabetes.

Glaucoom wordt gediagnosticeerd door een combinatie van onderstaande tests:

• Oogdrukmeting: De oogdruk (intraoculaire druk) is een belangrijke indicator voor glaucoom. Tijdens een oogonderzoek meet de oogarts je oogdruk met een tonometer. Een verhoogde oogdruk kan wijzen op glaucoom, maar niet altijd.
• Gezichtsveldonderzoek: Een gezichtsveldonderzoek test je gezichtsveld. Je staart naar een scherm en geeft aan wanneer je lichtflitsen ziet. Afwijkingen in het gezichtsveld kunnen wijzen op glaucoom.
• Oogzenuwonderzoek: De oogarts bekijkt de oogzenuw met een oftalmoscoop. Bij glaucoom kunnen veranderingen in de oogzenuw zichtbaar zijn, zoals een vergrote cup (de holte in het midden van de oogzenuw).
• Gonioscopie: Bij gonioscopie onderzoekt de oogarts de drainagehoek van het oog. Dit helpt bij het beoordelen van de afvoer van oogvocht. Een nauwe drainagehoek kan wijzen op glaucoom.
• Optische Coherentie Tomografie (OCT): OCT is een beeldvormingstechniek die dwarsdoorsneden van het netvlies maakt. Het helpt bij het beoordelen van de oogzenuw en het netvlies. Bij glaucoom kunnen veranderingen in de oogzenuw zichtbaar zijn.

Glaucoombehandeling is maatwerk en afhankelijk van de ernst van de aandoening:

• Oogdruppels: Oogdruppels zijn vaak de eerste stap bij de behandeling van glaucoom. Deze medicijnen helpen de oogdruk te verlagen en beschermen de oogzenuw. Het is belangrijk om de voorgeschreven druppels regelmatig te gebruiken volgens de instructies van je oogarts.
• Laserbehandeling: Laserbehandeling kan worden gebruikt om de oogdruk te verminderen.
• Chirurgische ingrepen: Als oogdruppels en laserbehandeling niet voldoende zijn, kan een chirurgische ingreep nodig zijn. Enkele veelvoorkomende behandelingen zijn:
  • Trabeculectomie: Hierbij wordt een nieuw afvoerkanaal gemaakt om de oogdruk te verlagen.
  • Drainage-implantaten: Kleine buisjes worden in het oog geplaatst om overtollig vocht af te voeren.

Ongeacht de behandeling is het erg belangrijk om regelmatig je oogarts te bezoeken. Zo kan de glaucoom worden gecontroleerd en kunnen eventuele aanpassingen in de behandeling worden gedaan.

Soms kan glaucoom ervoor zorgen dat je minder tot niks gaat zien met een oog. Je krijgt met nieuwe uitdagingen te maken. Je vindt op deze website onder meer tips voor mensen die zien met één oog, informatie over oogprotheses en oogverwijderingsoperaties en de mentale uitdagingen waar je mee te maken kunt krijgen.

Het leven met glaucoom vraagt vooral aanpassing en geduld. Met de juiste informatie en ondersteuning kun je jouw dagelijkse activiteiten blijven uitvoeren.

Lees de ervaringen van anderen met glaucoom in onze bibliotheek.

Een oogarts of optometrist kan glaucoom vaststellen. In principe kun je in ieder ziekenhuis worden behandeld. Bij ernstige klachten raden we aan naar een oogziekenhuis of academisch ziekenhuis te gaan.

• Stuur een mail naar de ervaringsdeskundige vrijwilligers. Zij kunnen persoonlijk jouw vragen beantwoorden.
• Lees artikelen in de bibliotheek over glaucoom.
• Bekijk de informatie op de site van Thuisarts over glaucoom.
• Bekijk de informatie over glaucoom op de site van de Oogvereniging en van de Oogvereniging Glaucoom.
• Voorbeeldvragen die je kunt stellen bij glaucoom aan de oogarts of optometrist.